กระทรวงเกษตรฯ สั่งกรมวิชาการเกษตรตรวจสอบการคุ้มครองกะเพราใหม่ 4 สายพันธุ์ภายในหนึ่งสัปดาห์ หลังเกษตรกรขอนแก่นห่วงสิทธิปลูกและเก็บเมล็ดพันธุ์ ย้ำกะเพราพื้นเมืองยังปลูกขายได้
วันที่ 24 ตุลาคม 2569 นายสุริยะ จึงรุ่งเรืองกิจ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ สั่งให้กรมวิชาการเกษตรเร่งตรวจสอบการจดทะเบียนคุ้มครองพันธุ์กะเพราใหม่ 4 สายพันธุ์ของบริษัท ซีพีแรม จำกัด และรายงานผลภายใน 1 สัปดาห์ ท่ามกลางกระแสตั้งคำถามว่าเกษตรกรที่ปลูกกะเพรามาแต่เดิมจะได้รับผลกระทบหรือไม่
ประเด็นที่สังคมให้ความสนใจคือกะเพราสายพันธุ์ ‘แก้วจุรี 01–04’ ซึ่งบริษัทระบุว่าเป็นพันธุ์ที่ผ่านการพัฒนาเพื่อใช้เป็นวัตถุดิบในกระบวนการผลิตอาหาร ขณะที่ประชาชนบางส่วนกังวลว่าการคุ้มครองสิทธิอาจกระทบการเก็บเมล็ดพันธุ์หรือการซื้อขายผลผลิตในอนาคต
ก่อนหน้านี้วันที่ 23 ตุลาคม ไทยโพสต์รายงานว่าเกษตรกรผู้ปลูกกะเพราในตำบลโคกสี อำเภอเมืองขอนแก่น แสดงความเป็นห่วงต่อการใช้สิทธิในพันธุ์พืชที่ปลูกเลี้ยงสืบต่อกันมา โดยต้องการให้หน่วยงานรัฐอธิบายอย่างชัดเจนว่าสายพันธุ์ใดอยู่ภายใต้ความคุ้มครอง และการเก็บเมล็ดพันธุ์ทั่วไปจะได้รับผลกระทบหรือไม่
อย่างไรก็ตาม กรมวิชาการเกษตรและกระทรวงเกษตรฯ ชี้แจงว่าการคุ้มครองดังกล่าวจำกัดเฉพาะพันธุ์ที่ได้รับสิทธิ ไม่ใช่การผูกขาดกะเพราทุกพันธุ์ เกษตรกรยังสามารถปลูก ขยายพันธุ์ และจำหน่ายกะเพราพันธุ์พื้นเมืองหรือพันธุ์ทั่วไปที่ไม่อยู่ในขอบเขตสิทธิได้ตามปกติ
สำหรับผลการตรวจสอบเรื่องขอบเขตสิทธิ ความชอบด้วยกฎหมายและผลกระทบต่อเกษตรกร ยังต้องรอรายงานจากกรมวิชาการเกษตร จึงไม่ควรตีความว่าเกษตรกรถูกห้ามปลูกหรือขายกะเพราทั่วประเทศ
ประเด็นที่ควรรู้
- พันธุ์ที่เป็นประเด็นคือ ‘แก้วจุรี 01–04’ ไม่ใช่กะเพราทุกชนิด
- กระทรวงเกษตรฯ กำหนดให้เร่งตรวจสอบภายในหนึ่งสัปดาห์
- เกษตรกรขอนแก่นต้องการความชัดเจนเรื่องการเก็บเมล็ดพันธุ์และการซื้อขาย
แหล่งข้อมูลและข่าวต้นทาง
- ข่าวกระทรวงเกษตรฯ วันที่ 24 ต.ค. 2569
- กรมวิชาการเกษตรชี้แจงขอบเขตสิทธิผ่าน Thai PBS
- รายงานเสียงเกษตรกรขอนแก่นโดยไทยโพสต์
- คำชี้แจงจากบริษัทซีพีแรมผ่าน Thai PBS
หมายเหตุ: ภาพปกเป็นภาพประกอบสร้างด้วย AI ไม่ใช่ภาพถ่ายจากเหตุการณ์จริง
