📊 สำนักงานสถิติแห่งชาติแถลงผลสำมะโนปี 2568 พบประชากรในไทยกว่า 73 ล้านคน รวมทุกสัญชาติ อีสานผู้สูงอายุ 23.3%

สำนักงานสถิติแห่งชาติเลือกจังหวัดขอนแก่นแถลงผลโครงการสำมะโนประชากรและเคหะ พ.ศ. 2568 ส่วนภูมิภาค ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ระบุประชากรที่อยู่ในประเทศไทยมีประมาณ 73 ล้านกว่าคน โดยสำรวจครอบคลุมทุกสัญชาติ ไม่ใช่เฉพาะผู้มีสัญชาติไทย ขณะที่ข้อมูลภาคอีสานสะท้อนสังคมเมืองเติบโต 29.1% ในรอบ 15 ปี ขนาดครัวเรือนเฉลี่ยเหลือ 3.0 คน และมีผู้สูงอายุ 23.3% มุ่งส่งต่อข้อมูลให้หน่วยงานนำไปกำหนดนโยบาย วางแผนพัฒนา และจัดสรรทรัพยากรให้สอดคล้องกับประชากรที่อาศัยอยู่จริง

เมื่อเวลา 10.30 น. วันที่ 15 กันยายน 2569 ที่ห้องมงกุฎเพชร โรงแรมโฆษะ จังหวัดขอนแก่น นายเอกพงษ์ หริ่มเจริญ ผู้อำนวยการสำนักงานสถิติแห่งชาติ เป็นประธานเปิดงานแถลงผลโครงการสำมะโนประชากรและเคหะ พ.ศ. 2568 ส่วนภูมิภาค (ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ) ภายใต้แนวคิด “Thailand Digital Census for All ก้าวข้ามความท้าทายสู่โอกาสใหม่ ด้วยข้อมูลสำมะโนประชากร” จัดโดยสำนักงานสถิติแห่งชาติ (NSO) กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม โดยมีนายยุทธนา โพธิวิหค รองผู้ว่าราชการจังหวัดขอนแก่น พร้อมด้วยข้าราชการ นักวิชาการ และผู้แทนหน่วยงานภาครัฐและภาคเอกชนในพื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือเข้าร่วม

นายเอกพงษ์กล่าวว่า การสำมะโนประชากรเป็นการลงพื้นที่สำรวจคนทุกคนที่อยู่ในประเทศไทยโดยไม่จำกัดสัญชาติ ซึ่งมีประชากรประมาณ 73,000,000 กว่าคน ข้อมูลนี้จะเป็นประโยชน์ต่อการบริหารจัดการทรัพยากรตามจำนวนคนที่อาศัยอยู่จริง ส่วนประเด็นประชากรแฝงหรือเรื่องอื่น ๆ เป็นส่วนที่หน่วยงานราชการที่เกี่ยวข้องต้องนำไปดูแลต่อไป

การสำรวจดำเนินการลงพื้นที่ทุกครัวเรือนและรวบรวมเป็นฐานข้อมูลประชากรที่อยู่ในประเทศไทย โดยต้องนำมาเปรียบเทียบกับข้อมูลของกระทรวงมหาดไทยว่ามีผู้มีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้านจำนวนเท่าใด รวมถึงเชื่อมโยงข้อมูลการใช้สิทธิ์ของกระทรวงสาธารณสุขและการใช้สิทธิ์บัตรสวัสดิการแห่งรัฐ ทั้งนี้ สำนักงานสถิติแห่งชาติทำหน้าที่เป็นหน่วยงานกลางกำหนดมาตรฐานให้กระทรวง ทบวง กรม นำไปดำเนินการตามแผน หากข้อมูลมีความชัดเจนจะช่วยให้การแก้ไขปัญหาต่าง ๆ ทำได้ง่ายขึ้นและตรวจสอบได้

ด้านนายยุทธนา โพธิวิหค รองผู้ว่าราชการจังหวัดขอนแก่น กล่าวว่า ข้อมูลเป็นรากฐานที่แท้จริงของการพัฒนาที่ยั่งยืน การสำมะโนในปี 2568 ไม่ใช่เพียงการเก็บสถิติแบบเดิม แต่เป็น Digital Census ที่เปลี่ยนผ่านสู่ยุคข้อมูลอัจฉริยะ โดยภาคตะวันออกเฉียงเหนือกำลังเกิดการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ สังคมเมืองเติบโตอย่างก้าวกระโดดถึง 29.1% ในรอบ 15 ปีที่ผ่านมา และท้องถิ่นเมืองรองกำลังเติบโตอย่างคึกคัก

นายยุทธนาระบุว่า เส้นทางของวัยแรงงานอีสานไม่ได้มุ่งตรงสู่กรุงเทพฯ อีกต่อไป แต่ชลบุรีและเขตเศรษฐกิจตะวันออก หรือ EEC ได้แซงหน้ากรุงเทพฯ แล้ว ขณะเดียวกัน ภาคอีสานกำลังเผชิญความท้าทายจากขนาดครัวเรือนที่เล็กลง เฉลี่ยเหลือเพียง 3.0 คนต่อครัวเรือน และโครงสร้างประชากรที่มีผู้สูงอายุถึง 23.3% มากกว่าวัยเด็กถึง 1.5 เท่า โดยประเด็นที่น่าห่วงใยที่สุดคือการเพิ่มขึ้นของกลุ่มผู้สูงอายุที่ต้องใช้ชีวิตอยู่ตามลำพังอย่างเปราะบาง

สถานการณ์ดังกล่าวนำมาสู่คำถามสำคัญว่าผู้กำหนดนโยบายจะดำเนินการอย่างไร และเป็นสัญญาณเตือนให้เตรียมจัดสรรงบประมาณเชิงพื้นที่ เพื่อส่งต่อสวัสดิการและการดูแลสุขภาวะให้ประชาชน วางแผนระบบการจ้างงานให้มั่นคงและมีสวัสดิการทั่วถึง รวมทั้งขับเคลื่อนเศรษฐกิจสร้างสรรค์ในพื้นที่ ขณะเดียวกัน นายยุทธนามองว่าการเปลี่ยนแปลงนี้ยังเป็นโอกาสทางธุรกิจขนาดใหญ่ของภาคเอกชนด้วย

นายเอกพงษ์กล่าวเพิ่มเติมว่า การแถลงผลโครงการครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเผยแพร่ข้อมูลสำมะโนประชากรและเคหะ พ.ศ. 2568 และสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับสถานการณ์ประชากรและที่อยู่อาศัยให้แก่หน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน ภาควิชาการ และภาคประชาสังคม เพื่อให้สามารถนำข้อมูลไปใช้กำหนดนโยบาย วางแผนพัฒนา และตัดสินใจเชิงหลักฐานได้อย่างกว้างขวางและเป็นรูปธรรม อันจะนำไปสู่การพัฒนาประเทศอย่างยั่งยืน

การดำเนินโครงการครั้งนี้นับเป็นการจัดทำสำมะโนประชากรครั้งที่ 12 และสำมะโนเคหะครั้งที่ 6 ของประเทศไทย สำนักงานสถิติแห่งชาติจึงให้ความสำคัญกับการเผยแพร่ข้อมูลด้านประชากรและที่อยู่อาศัยให้หน่วยงานทุกภาคส่วนในพื้นที่ได้รับทราบอย่างถูกต้อง ครบถ้วน และทันต่อบริบทการเปลี่ยนแปลงของสังคมไทย พร้อมส่งเสริมการนำข้อมูลสถิติไปใช้กำหนดนโยบาย วางแผนพัฒนา จัดสรรทรัพยากร และบริหารจัดการบริการสาธารณะให้สอดคล้องกับความต้องการของประชาชนในแต่ละพื้นที่

สำหรับการสำมะโนประชากร นายเอกพงษ์อธิบายว่า โดยปกติดำเนินการทุก 10 ปี ซึ่งรอบนี้เดิมต้องจัดทำในปี 2563 แต่เนื่องจากสถานการณ์โควิดจึงเลื่อนมาดำเนินการในปี 2568 ส่วนการเผยแพร่ผลได้ขยายมาสู่ระดับภูมิภาค เนื่องจากข้อมูลของประเทศไทยไม่ได้อยู่ที่กรุงเทพฯ เพียงอย่างเดียว และทุกภูมิภาคล้วนมีความสำคัญ

คณะทำงานจึงเดินสายเผยแพร่ข้อมูลทุกภูมิภาคทั่วประเทศ โดยภาคเหนือที่เชียงใหม่ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือที่ขอนแก่น ภาคใต้ที่นครศรีธรรมราช และจะปิดท้ายที่กรุงเทพฯ นายเอกพงษ์กล่าวว่า ภาคอีสานเป็นกำลังสำคัญด้านแรงงานและเป็นภูมิภาคที่มีประชากรส่วนใหญ่ของประเทศไทย จึงส่งมอบข้อมูลต่าง ๆ ให้จังหวัดนำไปใช้ประโยชน์ในการพัฒนาพื้นที่ต่อไป

ทีมข่าวขอนแก่นลิงก์ รายงาน