ชาวบ้านตำบลคอนฉิม อำเภอแวงใหญ่ จังหวัดขอนแก่น กว่า 100 คน พร้อมใจกันรื้อฟื้นประเพณีแห่นางแมวขอฝนที่ไม่ได้จัดมาหลายสิบปี หลังพื้นที่ประสบปัญหาฝนทิ้งช่วงนานกว่า 2 เดือน ส่งผลให้ต้นข้าวเริ่มเหี่ยวแห้งและเสี่ยงยืนต้นตาย โดยปีนี้เลือกใช้ตุ๊กตาแมวและตุ๊กตาโดเรมอนใส่กรงแทนแมวจริง หวังให้ฝนตกลงมาบรรเทาความเดือดร้อนของเกษตรกร

เมื่อวันที่ 4 สิงหาคม 2569 ขบวนแห่นางแมวได้เคลื่อนไปรอบหมู่บ้านเป็นระยะทางกว่า 3 กิโลเมตร พร้อมให้ชาวบ้านสาดน้ำตามความเชื่อดั้งเดิม และนำสวิง ไซดักปลา ข้องไม้ไผ่ใส่ปลา รวมถึงเครื่องมือการเกษตรร่วมในขบวน เพื่อขอให้ฝนตกลงมาช่วยฟื้นฟูพื้นที่การเกษตร หลังชาวนาหลายรายหว่านข้าวแล้วหลายรอบแต่เมล็ดข้าวไม่งอก

นายชัยวัฒน์ ดอกไม้งาม นายกองค์การบริหารส่วนตำบลคอนฉิม เปิดเผยว่า ปีนี้พื้นที่อำเภอแวงใหญ่แทบไม่มีฝนตก มีเพียงฝนปรอยเป็นครั้งคราว ไม่เพียงพอต่อการทำนา ชาวนาหลายรายหว่านข้าวแล้วถึง 3 รอบ แต่เมล็ดข้าวไม่งอก เนื่องจากดินขาดความชื้นและแข็งตัว ทำให้ต้นข้าวไม่สามารถเจริญเติบโตได้

ก่อนหน้านี้ องค์การบริหารส่วนตำบลคอนฉิมได้ประสานขอความช่วยเหลือไปยังกรมฝนหลวงและการบินเกษตร แต่ยังไม่สามารถปฏิบัติการได้ เนื่องจากสภาพอากาศไม่เอื้ออำนวย ขณะที่พื้นที่อำเภอแวงใหญ่ต้องพึ่งพาน้ำฝนเป็นหลัก และไม่มีระบบชลประทานรองรับ

แม้หลายจังหวัดของประเทศกำลังเผชิญสถานการณ์น้ำท่วม แต่อำเภอแวงใหญ่ยังคงประสบภัยแล้งอย่างหนัก จึงจัดพิธีแห่นางแมวตามความเชื่อดั้งเดิม ควบคู่กับการขอความช่วยเหลือจากภาครัฐ โดยหวังว่าทั้งแนวทางวิทยาศาสตร์และความเชื่อจะช่วยให้ฝนตกลงมาได้

ขณะเดียวกัน ปริมาณน้ำในแม่น้ำชีบริเวณบ้านชีท่าวังเวิน ตำบลโนนทอง มีระดับน้ำน้อยมาก หลายช่วงแห้งขอด ส่งผลกระทบต่อพื้นที่อำเภอแวงใหญ่ อำเภอแวงน้อย และพื้นที่รอยต่อจังหวัดชัยภูมิ แม้จะมีการผลักดันโครงการบริหารจัดการน้ำอย่างต่อเนื่อง แต่ยังอยู่ระหว่างการดำเนินการ โดยพื้นที่แห่งนี้มีลักษณะพิเศษ คือบางส่วนที่ติดแม่น้ำชีมักประสบปัญหาน้ำท่วมซ้ำซาก ขณะที่พื้นที่อีกด้านกลับเผชิญภัยแล้งเป็นประจำ

ด้านนายสมชิด จันทภา ผู้ใหญ่บ้านบ้านดอนโจทย์ หมู่ 6 กล่าวว่า ชาวบ้านได้รับความเดือดร้อนอย่างหนัก จนไม่รู้จะหาทางออกอย่างไร จึงหันกลับมาพึ่งพาความเชื่อ เพราะพิธีแห่นางแมวไม่ได้จัดขึ้นมาหลายสิบปีแล้ว แต่ปีนี้ทุกคนได้รับผลกระทบจริง จึงหวังว่าพิธีดังกล่าวจะช่วยให้ฝนตกลงมา และขอให้ทุกภาคส่วนเร่งให้ความช่วยเหลือ

ปัจจุบันหลายพื้นที่ของจังหวัดขอนแก่น ได้แก่ อำเภอพล อำเภอแวงน้อย อำเภอแวงใหญ่ อำเภอชนบท และบางส่วนของอำเภอโนนศิลา ยังคงประสบปัญหาภัยแล้ง แม้ว่าบางพื้นที่ของจังหวัดจะมีฝนตกหรือเกิดน้ำท่วมก็ตาม

สำหรับประเพณีแห่นางแมวขอฝน เป็นความเชื่อที่สืบทอดกันมาแต่โบราณของชาวอีสาน โดยเชื่อว่าหลังประกอบพิธีและเซิ้งขอฝนแล้ว ฝนจะตกลงมาตามคำอ้อนวอน ซึ่งครั้งนี้ชาวบ้านเลือกใช้ตุ๊กตาแทนแมวจริง สะท้อนการปรับเปลี่ยนรูปแบบของประเพณีให้สอดคล้องกับยุคสมัย ควบคู่กับการรักษาความเชื่อและวัฒนธรรมท้องถิ่นเอาไว้

ทีมข่าวขอนแก่นลิงก์ รายงาน